زلنسکی از نزدیکی پایان جنگ می‌گوید؛ ترامپ خود را مرجع نهایی صلح اوکراین می‌داند

در حالی که جنگ اوکراین وارد یکی از حساس‌ترین مراحل خود شده است، اظهارات تازه ولودیمر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، نشان می‌دهد که مسیر صلح همچنان پیچیده، پرتنش و وابسته به تصمیم‌های قدرت‌های بزرگ باقی مانده است.

به گزارش افغان نیوز: ولودیمر زلنسکی بامداد امروز (پنجشنبه، ۱۱ جدی) در پیام تبریک سال نو میلادی اعلام کرد که اوکراین به پایان جنگ نزدیک شده و به گفته او، تنها حدود ۱۰ درصد با رسیدن به صلح فاصله دارد. با این حال، رئیس‌جمهور اوکراین به‌صراحت تأکید کرد که کی‌یف حاضر نیست صلح را به هر قیمتی بپذیرد یا حتی بخشی از خاک این کشور را در چارچوب توافق صلح واگذار کند.

زلنسکی در این پیام گفت: «ما می‌خواهیم جنگ را پایان دهیم، اما نه به هر قیمتی و نه به هزینه اوکراین.» به گزارش شبکه راشاتودی، او تأکید کرده است که دولت اوکراین هیچ توافق صلح «ضعیف» را که صرفاً باعث طولانی‌تر شدن جنگ شود، امضا نخواهد کرد. زلنسکی افزود: «امضای من پای یک توافق قوی گذاشته خواهد شد و تمام دیدارها، تماس‌های تلفنی و تصمیم‌هایی که اکنون گرفته می‌شود، در همین راستا است.»

رئیس‌جمهور اوکراین همچنین مدعی شد که توافق صلح از نگاه کی‌یف تا ۹۰ درصد آماده شده است، اما هشدار داد هر کسی که تصور می‌کند اوکراین آماده تسلیم شدن است، دچار اشتباه جدی است.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که فشارهای سیاسی و نظامی بر اوکراین، هم از سوی روسیه و هم از سوی متحدان غربی، افزایش یافته است.

در همین حال، اظهارات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، معادلات جنگ و صلح اوکراین را وارد مرحله تازه‌ای کرده است.

در دیدار ترامپ با زلنسکی در فلوریدا، رئیس‌جمهور امریکا اعلام کرده است که هیچ طرح صلحی بدون تأیید او اعتبار نخواهد داشت.

ترامپ روز یکشنبه، ۷ جدی، با لحنی صریح گفت که سرنوشت هرگونه توافق صلح میان کی‌یف و مسکو به تصمیم او وابسته است.

ترامپ که پس از بازگشت به کاخ سفید بارها وعده «پایان سریع جنگ اوکراین» را مطرح کرده، اکنون آشکارا خود را مرجع نهایی روند صلح معرفی می‌کند. جمله جنجالی او که «زلنسکی تا وقتی من تأیید نکنم، چیزی ندارد»، بازتاب‌دهنده نقش پررنگ واشنگتن در تعیین آینده جنگ و محدود شدن فضای مانور سیاسی دولت اوکراین است.

در چنین شرایطی، ولودیمر زلنسکی با یک طرح ۲۰ ماده‌ای به دیدار ترامپ می‌رود. مقام‌های اوکراینی این طرح را تلاشی برای نشان دادن انعطاف‌پذیری کی‌یف، بدون پذیرش رسمی واگذاری سرزمین، توصیف کرده‌اند. ایجاد یک منطقه غیرنظامی‌شده در خطوط تماس نظامی، مهم‌ترین محور این طرح عنوان شده است؛ پیشنهادی که می‌تواند در عمل درگیری‌ها را منجمد کند، اما از نظر سیاسی و اجتماعی برای اوکراین هزینه‌بر تلقی می‌شود.

با این حال، شرط اساسی زلنسکی برای پذیرش چنین سناریویی، عقب‌نشینی متقابل نیروهای روسیه از بخش‌هایی از ولایت دونتسک است؛ شرطی که به نظر می‌رسد فاصله زیادی با مواضع اعلام‌شده مسکو دارد.

روسیه تاکنون هیچ نشانه روشنی از آمادگی برای پذیرش پیشنهادهای جدید نشان نداده و کرملین همچنان بر کنترل کامل منطقه دونباس، شامل دونتسک و لوهانسک، پافشاری می‌کند.

از دید مسکو، هر توافقی که حاکمیت سرزمینی اوکراین را تضمین کند، غیرقابل قبول است.

این شکاف عمیق میان دو طرف، چشم‌انداز دستیابی به یک توافق جامع را همچنان مبهم نگه داشته است. در ماه‌های اخیر، فشار واشنگتن بر کی‌یف افزایش یافته و ترامپ نشان داده که تمایلی به مذاکرات فرسایشی ندارد. او حتی حاضر است برای رسیدن به توافق، از برخی مواضع سخت‌گیرانه پیشین امریکا فاصله بگیرد؛ رویکردی که نگرانی‌هایی جدی در میان نخبگان سیاسی اوکراین و متحدان اروپایی این کشور ایجاد کرده است.

یکی از محورهای کلیدی دیدار پیش‌روی زلنسکی و ترامپ، بحث تضمین‌های امنیتی امریکا خواهد بود. اوکراین خواهان تضمینی مشابه ماده ۵ ناتو است؛ تعهدی که در صورت حمله مجدد روسیه، حمایت عملی امریکا و متحدانش را تضمین کند.

با این حال، ترامپ تاکنون با احتیاط درباره چنین تعهداتی سخن گفته و بیشتر بر کاهش هزینه‌های امریکا در جنگ‌های خارجی تأکید کرده است.

بر اساس گزارش‌ها، مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوروژیا، بزرگ‌ترین نیروگاه هسته‌ای اروپا، و سرنوشت دونباس نیز از دیگر موضوعات حساس مذاکرات به‌شمار می‌روند؛ مسائلی که هرگونه تصمیم درباره آن‌ها پیامدهای امنیتی و سیاسی گسترده‌ای برای منطقه خواهد داشت.

در همین راستا، زلنسکی اعلام کرده است که اوکراین طرح ۲۰ ماده‌ای پایان جنگ با روسیه را به مسکو ارسال کرده است.

به گزارش خبرگزاری رویترز، رئیس‌جمهور اوکراین روز چهارشنبه، ۳ جدی، گفت که این طرح در آخرین دور مذاکرات اوکراین و ایالات متحده در میامی تهیه شده و هم‌اکنون در اختیار مقام‌های روسی قرار دارد.

زلنسکی تأکید کرده است که این طرح شامل تضمین‌های محکم امنیتی برای اوکراین پس از پایان جنگ بوده و هدف آن برقراری صلح پایدار، کاهش تلفات انسانی و جلوگیری از تخریب بیشتر زیرساخت‌های کشور است. این اقدام بخشی از تلاش‌های دیپلماتیک کی‌یف برای یافتن راه‌حلی مسالمت‌آمیز در شرایط ادامه تنش‌های شدید با روسیه عنوان می‌شود.

با وجود این تلاش‌ها، تحولات سیاسی، اختلافات عمیق طرف‌ها و نقش تعیین‌کننده امریکا نشان می‌دهد که مسیر صلح اوکراین همچنان ناهموار و آینده آن به تصمیم‌های حساس روزهای پیش‌رو گره خورده است.